Zo gamify je je leven

Waarom games werken en gewoonten niet

Denk aan de laatste game die een heel weekend opslokte. Je wist altijd wat je als volgende moest doen. Elke kleine actie gaf meteen iets terug: een getal ging omhoog, een balk liep vol, een deur ging open. De moeilijke stukken kwamen op het juiste moment, nadat je de tijd had gehad om sterker te worden. En er was een verhaal dat je vooruit trok.

Denk nu aan de laatste gewoonte die je probeerde op te bouwen. Je koos waarschijnlijk iets groots ("meer sporten"), deed het een paar keer, zag geen verandering, miste een dag en liet het los. Niets vertelde je wat je op dag zes moest doen. Niets liet je zien dat tien workouts tien meer is dan nul.

Je leven gamificeren betekent je gewoonten de onderdelen geven die games plakkerig maken:

• Quests: duidelijke, kleine acties die je vandaag kunt afmaken.
• XP en levels: een zichtbaar verslag dat je inspanning oploopt.
• Bazen: korte deadlines die om een uitbarsting van inzet vragen.
• Buit: beloningen die je echt wilt, verdiend volgens een schema.
• Een verhaal: een reden die groter is dan de checklist.

Elk onderdeel kun je bouwen met een notitieboekje. De stappen hieronder laten zien hoe.

Stap 1: Maak van doelen quests

Een doel is een plek waar je wilt uitkomen. Een quest is iets wat je vandaag kunt doen en vanavond kunt afvinken. "Fit worden" is een doel. "15 minuten trainen" is een quest.

Goede quests hebben drie dingen gemeen:

1. Je kunt ze in één keer afmaken. Duurt een quest een week, splits hem dan op.
2. Je weet wanneer ze klaar zijn. "Lees 10 pagina's" heeft een einde. "Lees meer" niet.
3. Ze zijn klein genoeg voor een slechte dag. Maak quests op maat van je vermoeide dinsdag, niet van je beste zaterdag. Extra doen kan altijd.

Begin met drie tot vijf dagelijkse quests. Verspreid ze over je leven, zodat één gebied de game niet overneemt. Een simpele verdeling ziet er zo uit:

• Lichaam: 15 minuten trainen, of 3 minuten stretchen.
• Geest: 15 minuten gefocust werken aan één taak.
• Leren: 10 pagina's lezen.
• Rust: 3 minuten stil zitten en ademhalen.
• Afsluiten: schrijf voor het slapengaan één regel over de dag.

Voeg één of twee wekelijkse quests toe voor dingen die niet dagelijks passen, zoals een grote schoonmaak of een telefoontje naar iemand die je mist. Wil je meer ideeën, dan staan in onze lijst met dagelijkse quests uit het echte leven er dertig, gesorteerd per gebied.

Stap 3: Voeg levels toe

XP alleen wordt na een paar weken ruis. Levels geven er vorm aan. Zet om de paar honderd XP een level neer en teken een balk in je notitieboekje. Kleur elke avond een vakje in.

Maak vroege levels snel en latere levels langzamer. Level 2 moet binnen een paar dagen komen, zodat je de eerste winst voelt. Latere levels mogen een week of twee duren. Echte games werken zo ook: de curve wordt steiler naarmate je sterker wordt.

Geef elk level een klein teken. Een sticker, een regel in een dagboek, een nieuwe playlist. Het teken doet er minder toe dan dat je het opmerkt.

Stap 4: Haal er een baas bij

Reeksen vallen uit elkaar omdat één gemiste dag voelt als alles kwijtraken. Bazen werken beter. Een baas is een korte uitdaging met een doel en een deadline, bijvoorbeeld: verdien 200 XP in drie dagen.

Bazen helpen op drie manieren:

• Ze geven je een reden om je deze week in te zetten, niet "ooit".
• Een verlies is klein en specifiek. Je verloor één gevecht, niet de gewoonte.
• Je kiest de moeilijkheid. Pak een makkelijke baas in een drukke week en een zware als je je sterk voelt.

Geef je baas een naam. "De Uitsteller" of "Zondagsangst" of wat er echt in je weg staat. Teken een gezondheidsbalk en streep elke keer dat je een quest afmaakt een stuk door. Het klinkt gek tot je een extra set push-ups doet om hem de genadeslag te geven.

Stap 5: Bepaal de buit voordat je hem nodig hebt

Beloningen werken het best als je ze van tevoren bepaalt en koppelt aan inspanning, niet aan de kalender. Enkele regels die helpen:

• Vaak kleine beloningen, zelden grotere. Een favoriete koffie voor een overwinning op een baas. Een nieuw boek bij level 5.
• Kies beloningen die de quest niet ongedaan maken. Een vrijgevochten dag als beloning voor gezond eten geeft een gemengd signaal.
• Voeg verrassing toe. Schrijf zes kleine beloningen op en gooi een dobbelsteen als je levelt. Willekeurige buit is een deel van waarom games spannend voelen.

Stap 6: Schrijf jezelf een verhaal

Dit is het onderdeel dat de meeste mensen overslaan, en het houdt je gaande als de nieuwigheid eraf is. Vraag jezelf wie je aan het worden bent. Kies er een personage bij. Een krijger die stopt met wachten tot de angst weggaat. Een monnik die rust vindt in de drukte. Een bard die dingen maakt, of er nu iemand luistert of niet.

Schrijf één alinea over dat personage. Heb je geen zin in een quest, lees hem dan. Je doet geen push-ups. Je traint het personage dat je wilt zijn.

Kies mechanismen die passen bij hoe je speelt

Niet elk spelelement werkt voor iedereen. Denk aan de games waar je van hield en leen daaruit:

• Houd je van verzamelen? Maak een collectie. Een sticker per uitgelezen boek, een stempel voor elke baas die je verslaat, een kaart voor elk nieuw level.
• Houd je van strijd? Zoek één vriend en vergelijk de wekelijkse XP. Houd het luchtig. Het doel is opdagen, niet winnen ten koste van alles.
• Houd je van een verhaal? Steek meer tijd in stap 6. Schrijf bij elk level het volgende hoofdstuk van je personage.
• Houd je van getallen malen? Houd totalen bij: pagina's gelezen dit jaar, minuten focus, workouts gedaan. Grote getallen zien stijgen is een beloning op zich.
• Houd je van ontdekken? Wissel elke maand een paar quests om, zodat de game je steeds iets nieuws laat zien.

Sla mechanismen over die je stress geven. Maken reeksen je angstig, volg ze dan niet. Voel je je achter door ranglijsten, speel dan alleen. De game is er om jou te helpen, dus jij bepaalt de regels.

Stap 7: Evalueer elke week

Kijk eens per week naar je XP, je baasresultaten en je quests. Schrijf drie overwinningen en één les op. Pas daarna aan:

• Een quest die je elke dag oversloeg? Maak hem kleiner.
• Een quest die je zonder nadenken afmaakte? Maak hem iets zwaarder, of verlaag de XP.
• Een baas verloren? Vraag wat er in de weg zat, niet wat er mis is met jou.

Papier, een app of een game

Alles hierboven kun je in een notitieboekje doen, en voor sommige mensen is dat de beste optie. Wil je de score liever niet zelf bijhouden, dan kun je kiezen uit twee soorten apps.

Bouw-het-zelf-tools zoals Habitica en LifeUp laten je elke quest, beloning en regel instellen. Prima als je graag systemen ontwerpt. Het addertje is dat je zowel gamedesigner als speler bent, en dat het werk van de designer nooit af is.

Habit-RPG's met een programma komen met een kant-en-klare game. XP Tracker is er zo een. Je kiest een van acht klassen, en de app geeft je dagelijkse quests die zijn gebaseerd op oude, beproefde gewoonten: training, focus, lezen, stilte, de dag afsluiten. Elke klasse voegt vier eigen quests toe. XP levelt je held en ontgrendelt het volgende paneel van de strip van je klasse. Om de paar dagen komt er een baas, en de XP van je quests is de schade. Uitrusting en huisdiereieren vallen als je levelt. Maak je alle acht klassen af, dan eindigt de game en vraagt de laatste quest je de app los te laten.

Je kunt nog steeds je eigen gewoonten toevoegen uit een bibliotheek van zo'n 60 optionele quests (tot 12 per dag), zoals water, een stappendoel dat je zelf kiest, medicijnen, taaloefening of geen social media. Bekijk hoe XP Tracker werkt, of vergelijk het met andere opties in onze lijst met gamified habit-apps.

Je eerste week in één lijst

1. Schrijf vijf kleine dagelijkse quests en één wekelijkse quest op.
2. Geef elk XP. Betaal meer voor de zware.
3. Teken een levelbalk. Zet level 2 een paar dagen verderop.
4. Geef een baas een naam en een XP-doel voor drie dagen.
5. Kies drie kleine beloningen en één grotere.
6. Schrijf één alinea over het personage dat je aan het worden bent.
7. Evalueer en pas aan op dag zeven.

Dat is de hele game. Speel hem een week en kijk wat er verandert.